Dolnośląskie Centrum Onkologii Pulmonologii i Hematologii
Dolnośląskie Centrum Onkologii, teraz rozszerzone o Pulmonologię i Hematologię, to instytucja, która od lat stoi na pierwszej linii walki z rakiem, oferując pacjentom nie tylko nowoczesne metody leczenia, ale również wsparcie psychologiczne i organizacyjne. Specjalizując się w szerokim spektrum terapii onkologicznych, Centrum wyznacza standardy w diagnozie i terapii chorób nowotworowych, zwracając szczególną uwagę na personalizowane podejście do każdego pacjenta.
Rewolucyjnym krokiem, który wyróżnia Dolnośląskie Centrum Onkologii na tle innych placówek w Polsce, było wprowadzenie stanowiska koordynatora leczenia onkologicznego. Obecnie pracuje tu 36 koordynatorów leczenia onkologicznego, a każdy z nich opiekuje się 200 pacjentów. Ta inicjatywa umożliwiła pacjentom płynniejsze przejście przez złożony proces diagnostyki i terapii, oferując im stały punkt kontaktu oraz pomoc w organizacji leczenia. Jak podkreśla koordynatorka Iwona Mikosik, wprowadzenie tej roli było odpowiedzią na realne potrzeby pacjentów, którzy w obliczu diagnozy nowotworowej często czują się zagubieni i przerażeni.
Jednym z najbardziej znaczących osiągnięć centrum jest uruchomienie Breast Cancer Unit – specjalistycznego centrum dedykowanego kompleksowej walce z rakiem piersi. Jego działalność obejmuje nie tylko prowadzenie programu wczesnego wykrywania tej choroby, ale również zaawansowane metody diagnostyczne i terapeutyczne, realizowane w ramach tzw. „Pakietu Onkologicznego”.
Koordynator leczenia onkologicznego
W drodze przez zawiłości systemu opieki zdrowotnej, pacjenci onkologiczni często napotykają na liczne wyzwania – od momentu diagnozy, przez skomplikowany proces leczenia, aż po opiekę po zakończeniu terapii. W odpowiedzi na te potrzeby, w ramach Narodowej Strategii Onkologicznej oraz ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej, w polskim systemie opieki zdrowotnej zyskała na znaczeniu rola koordynatora leczenia onkologicznego.
Zgodnie z ustawą o Krajowej Sieci Onkologicznej, koordynator to osoba, która ma za zadanie udzielać pacjentom informacji dotyczących organizacji diagnostyki i leczenia onkologicznego oraz przewodzić na różnych etapach opieki. Ewa Mikosik, koordynatorka leczenia onkologicznego, podkreśla istotę tej roli: „To w takim największym skrócie, koordynator jest tą osobą, która poprowadzi pacjenta przez tą ścieżkę leczenia onkologicznego”.
“Rola koordynatora jest wielowymiarowa. Od pierwszych dni diagnozy, koordynator staje się przewodnikiem pacjenta przez skomplikowany proces leczenia. Pacjenci otrzymują od koordynatora wsparcie w organizacji niezbędnych badań, konsultacji z lekarzami specjalistami oraz w uzyskaniu dostępu do terapii. Koordynator odpowiada na pytania, rozwiewa wątpliwości i pomaga w zarządzaniu planem leczenia, będąc tym samym nieocenionym wsparciem w trudnych chwilach” – dodaje.
Zadania koordynatora:
- wystawianie kart diagnostyki i leczenia onkologicznego;
- rozliczanie świadczeń zrealizowanych w ramach diagnostyki;
- Organizacja konsylium;
- inicjowanie realizacji planu leczenia;
- bieżąca koordynacja planu leczenia;
- przekazywanie kart diagnostyki i leczenia onkologicznego do lekarzy POZ.
Zanim wprowadzono funkcję koordynatora, wielu pacjentów czuło się zagubionych w labiryncie systemu opieki zdrowotnej. Często na własną rękę musieli szukać informacji o dostępnych formach terapii, a brak jednoznacznych wytycznych mógł przyczyniać się do opóźnień w leczeniu. Dzięki koordynatorom, proces ten jest teraz bardziej uporządkowany i zrozumiały dla pacjentów, co ma kluczowe znaczenie dla efektywności leczenia i samopoczucia chorych
Wsparcie emocjonalne
Rola koordynatora leczenia onkologicznego wykracza daleko poza zadania administracyjne, stając się fundamentem emocjonalnego wsparcia dla pacjentów w obliczu diagnozy. Jak podkreślają koordynatorki z Wrocławia, kluczowym momentem w pracy koordynatora jest początkowy etap diagnozy, kiedy pacjent stoi przed ogromnym lękiem i niepewnością. Koordynatorzy pełnią wtedy rolę stabilizującego punktu oparcia, łagodząc pierwsze emocje i pomagając zbudować poczucie bezpieczeństwa.
Empatia jest nieodzownym elementem w budowaniu relacji zaufania. Pacjenci, często zagubieni i przerażeni, znajdują w koordynatorach zaufane osoby, do których mogą się zwrócić zarówno po wsparcie emocjonalne, jak i radę medyczną. Koordynatorki przyznają, że praca ta obarczona jest dużym ciężarem emocjonalnym, a utrzymanie profesjonalizmu wymaga od nich równocześnie otwartości serca i kontroli nad własnymi uczuciami.
Gościnie odcinka podkreślają znaczenie poszukiwania równowagi między empatią a profesjonalizmem, dzieląc się sposobami na radzenie sobie z obciążeniem emocjonalnym. Od aktywności fizycznej, przez hobby, po wsparcie psychologiczne – wszystko to pomaga im zachować siłę do niesienia pomocy innym. Dodatkowo, szkolenia skoncentrowane na komunikacji z pacjentem i zarządzaniu emocjami stanowią ważny element ich profesjonalnego rozwoju, umożliwiając jeszcze lepsze wsparcie dla pacjentów na ich drodze przez leczenie onkologiczne.
Wykształcenie
W obliczu rosnącego zapotrzebowania na specjalistyczną opiekę onkologiczną, szpitale na terenie całego kraju poszukują koordynatorów, którzy mogliby wesprzeć pacjentów w tym trudnym okresie. Taka praca jest dostępnae nie tylko dla osób z bezpośrednim medycznym wykształceniem.
Szczególny nacisk kładziony jest na kompetencje społeczne i empatię, co wskazuje, że koordynatorzy onkologiczni pełnią rolę daleko wykraczającą poza tradycyjne obowiązki administracyjne. Są oni przewodnikami dla pacjentów przez labirynt procedur medycznych, jednocześnie oferując wsparcie emocjonalne.
W rozmowie podkreślono jak doświadczenie zawodowe Ewy Mikosik i Justyny Płatosz, które przed objęciem roli koordynatorów pracowały jako pielęgniarki, znacząco ułatwiło im zrozumienie potrzeb pacjentów. Jak podkreśliła jedna z koordynatorek „Mając wiedzę medyczną, wiedząc, co mam odpowiedzieć pacjentowi, co mam zaradzić, czuję swobodniej, a pacjent się czuje bezpieczny, zaopiekowany.” Ich medyczne tło i bezpośrednie doświadczenie w pracy z pacjentami okazało się bezcennym atutem w efektywnym wypełnianiu obowiązków koordynatora.
Ponadto, podkreślają, że praca koordynatora wymaga nie tylko wiedzy i umiejętności interpersonalnych, ale również zdolności adaptacji i ciągłego uczenia się. Możliwość pracy w tak dynamicznie zmieniającym się środowisku, jak opieka onkologiczna, przyciąga zarówno osoby z doświadczeniem medycznym, jak i tych, którzy chcą przyczynić się do poprawy jakości życia pacjentów, wykorzystując swoje umiejętności komunikacyjne i empatię.
Program „Po pierwsze Pacjent” jest dostępny na wielu platformach, w tym na Spotify, Apple Podcasts oraz Google Podcasts.
Źródło
- Narodowa Strategia Onkologiczna (NSO) – https://www.gov.pl/web/zdrowie/narodowa-strategia-onkologiczna-nso
- Ustawa o działalności leczniczej – https://orka.sejm.gov.pl/proc9.nsf/ustawy/2935_u.htm
- Założone i rzeczywiste funkcje koordynatora leczenia onkologicznego w polskim systemie ochrony zdrowia – Aleksandra Kita, Instytut Socjologii, Uniwersytet Zielonogórski
- Jaka miała być rola koordynatora leczenia onkologicznego, a jak jest w rzeczywistości? – Karolina Osowiecka, Monika Rucińska, Anna Andrzejczak

