Opieka onkologiczna i świadomość pacjentów
Opieka onkologiczna w Polsce odgrywa kluczową rolę w walce z nowotworami, stanowiąc fundament dla lepszej jakości życia pacjentów. W kraju dostępne są liczne, bezpłatne badania przesiewowych, które są najważniejszym elementem profilaktyki onkologicznej. Mimo to, jednym z głównych wyzwań pozostaje niska świadomość społeczeństwa na temat tych badań i ich znaczenia.
Badania takie jak mammografia, cytologia i kolonoskopia są powszechnie dostępne i refundowane przez publiczną służbę zdrowia. Stanowią one istotne narzędzie w wykrywaniu nowotworów na wczesnym etapie, co znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie. Niestety, wykorzystanie tych badań w Polsce jest nadal niewystarczające. Na przykład, tylko około połowa Polek regularnie wykonuje badanie cytologiczne, a na mammografię zgłasza się jedynie około 40% kobiet objętych screeningiem.
Brak wystarczającej świadomości na temat profilaktyki i dostępnych badań przesiewowych jest znaczącą barierą, którą trzeba pokonać, aby poprawić efektywność walki z rakiem w naszym kraju. Wzrost świadomości i zachęcanie do regularnego korzystania z dostępnych badań jest kluczowe dla wcześniejszego wykrywania nowotworów i zwiększenia szans na ich skuteczne leczenie.
Na stronach Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia dostępne są informacje dotyczące realizowanych w naszym kraju programów badań przesiewowych. Informacji może nam także udzielić lekarz podstawowej opieki zdrowotnej.
Narodowa Strategia Onkologiczna
Narodowa Strategia Onkologiczna (NSO), wieloletni, rządowy program na lata 2020-2030, który zakłada szereg kompleksowych zmian w polskiej onkologii. Ustanowiona w 2020 roku, NSO ma za cel przede wszystkim zwiększenie liczby osób przeżywających co najmniej 5 lat od zakończenia terapii onkologicznej oraz redukcję zapadalności na choroby nowotworowe w społeczeństwie. Program ten kładzie szczególny nacisk na poprawę jakości życia pacjentów zarówno w trakcie, jak i po zakończeniu leczenia onkologicznego.
Krajowa Sieć Onkologiczna
Krajowa Sieć Onkologiczna to integralna część NSO, nad której wprowadzeniem w całym kraju obecnie pracują eksperci. KSO wpisuje się w te założenia NSO, zapewniając bardziej zorganizowaną, skuteczną i dostosowaną do potrzeb pacjentów opiekę onkologiczną. Realizacja NSO obejmuje 5 kluczowych obszarów, które mają na celu odwrócenie niekorzystnych trendów epidemiologicznych i podniesienie skuteczności terapii onkologicznych.
Ustawa o Krajowej Sieci Onkologicznej z dnia 9 marca 2023 roku wprowadza nowy model organizacji i zarządzania opieką onkologiczną w Polsce. Ten innowacyjny system będzie realizowany przez Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego (SOLO) na trzech poziomach zaawansowania, stanowiąc kluczowy element w podnoszeniu jakości opieki onkologicznej.
Krajowa Sieć Onkologiczna (KSO) to przełomowa inicjatywa mająca na celu ujednolicenie i podniesienie jakości opieki onkologicznej w Polsce. Jest to odpowiedź na potrzebę zapewnienia każdemu pacjentowi onkologicznemu, niezależnie od miejsca zamieszkania, dostępu do opieki opartej na równych standardach diagnostycznych i terapeutycznych.
Cel KSO to usprawnienie procesu leczenia poprzez integrację i koordynację działań medycznych. Ma to na celu zapewnienie pacjentom kompleksowej opieki na wszystkich etapach – od diagnozy po leczenie. KSO kładzie nacisk na współpracę specjalistów z różnych dziedzin medycyny, co ma przyczynić się do bardziej efektywnego i spersonalizowanego podejścia do terapii onkologicznych.
KSO stanowi znaczący krok w kierunku podnoszenia standardów opieki onkologicznej w Polsce, oferując pacjentom dostęp do nowoczesnej, efektywnej i bezpiecznej opieki zdrowotnej, która odpowiada na ich potrzeby i oczekiwania.
Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego
Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego (SOLO), po wprowadzeniu założeń KSO w całym kraju będą pełnić c kluczową rolę w zapewnieniu wysokiej jakości leczenia onkologicznego. SOLO będą funkcjonować na trzech poziomach, dostosowanych do zróżnicowanego stopnia zaawansowania i skomplikowania przypadków onkologicznych.
- SOLO I Poziomu: Te ośrodki będą skupiały się skupiają się na mniej złożonych przypadkach nowotworowych, oferując podstawowe świadczenia takie jak leczenie chirurgiczne, chemioterapia, i radioterapia. Ich zadaniem jest również współpraca z ośrodkami wyższych poziomów w celu zapewnienia ciągłości opieki.
- SOLO II Poziomu: Ośrodki te będą zajmowały się zajmują się bardziej skomplikowanymi przypadkami, wymagającymi zaawansowanej diagnostyki i leczenia. Zorganizowane zostaną wokół wielodyscyplinarnych zespołów terapeutycznych, umożliwiając kompleksową opiekę nad pacjentem.
- SOLO III Poziomu: Najwyższy poziom specjalizacji, przewidziany dla najbardziej skomplikowanych i zaawansowanych przypadków onkologicznych. Ośrodki te będą oferowały pełen zakres usług onkologicznych, w tym zaawansowane procedury chirurgiczne, chemioterapię i radioterapię.
W każdym z poziomów SOLO kluczowe jest indywidualne podejście do pacjenta, zapewnienie dostępu do kompleksowej opieki i koordynacja działań terapeutycznych. Istotnym elementem jest również współpraca między ośrodkami różnych poziomów, co umożliwia efektywną i spersonalizowaną ścieżkę leczenia dla każdego pacjenta.
Koordynator
Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego będą miały obowiązek wyznaczania koordynatora dla każdego pacjenta. Koordynator leczenia onkologicznego pełnić będzie kluczową rolę będąc nieodzownym ogniwem między pacjentem, a zespołem medycznym. Odpowiadać będzie za organizację procesu leczenia, od diagnozy po terapię, zapewniając ciągłość opieki i wsparcie pacjentom. Współpracuje z lekarzami i pielęgniarkami, monitorując postępy leczenia oraz dostosowując działania do indywidualnych potrzeb każdego pacjenta. Jego rola jest niezbędna w efektywnym zarządzaniu procesem leczenia, minimalizując stres i niepewność związane z procesem terapeutycznym.
Zadania koordynatora:
- Komunikacja i koordynacja
- Wsparcie pacjenta
- Współpraca z zespołem medycznym
- Monitorowanie i ocenianie leczenia
- Dostosowanie do potrzeb pacjenta
Dalsze prace nad rozwojem KSO
Nowa minister zdrowia, Pani Izabela Leszczyna, wykazuje zaangażowanie i wsparcie w realizacji celów KSO. To dowodzi, że priorytetem pozostaje zapewnienie opieki onkologicznej na najwyższym poziomie.
Narodowa Strategia Onkologiczna jako integralna część Krajowej Sieci Onkologicznej, nadal jest konsekwentnie wdrażana. Istnieje silna współpraca między instytucjami medycznymi, organizacjami pacjenckimi i ministerstwem zdrowia. Projekty, które zostały rozpoczęte jeszcze za poprzednimi rządami, nie zostaną porzucone zapewnia resort zdrowia, co gwarantuje ciągłość działań.
Rozwój profilaktyki, wdrożenie Krajowej Sieci Onkologicznej oraz właściwe finansowanie i koordynacja systemu onkologicznego to priorytety, które nadal są realizowane z pełnym zaangażowaniem. KSO pozostaje otwarte na wszelkie możliwości przyspieszenia działań i wprowadzenia nowych rozwiązań.
Wspólna praca z ekspertami, w tym profesorem Piotrem Rutkowskim, oraz stałe monitorowanie postępów sprawiają, że KSO jest na dobrej drodze do poprawy zdrowia pacjentów w całej Polsce.
Program „Po pierwsze Pacjent” jest dostępny na wielu platformach, w tym na Spotify, Apple Podcasts oraz Google Podcasts.
Źródło
Raport systemowy: KOORDYNACJA W ONKOLOGII – https://www.zwrotnikraka.pl/wp-content/uploads/2023/03/koordynacja-w-onkologii-raport.pdf
Narodowa Strategia Onkologiczna – https://www.gov.pl/web/zdrowie/narodowa-strategia-onkologiczna-nso?fbclid=IwAR265J6JgiIBxgTEa83ieXym_yo_kvUX2txyjOVIEDBHiCOTqHJFZcv6Vtg
Ustawa o Krajowej Sieci Onkologicznej – https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20230000650/T/D20230650L.pdf?fbclid=IwAR1fAAVOfAZWBgEZxYe9ugUCI7o3amEIO4IkZEjV-LMxgJ0YWImOcvl6dbM
Krajowa Sieć Onkologiczna – https://www.gov.pl/web/zdrowie/krajowa-siec-onkologiczna?fbclid=IwAR1EZWcz2QoTkDr9NWy5mftyFJRGyRDCNfy9gZ89HiFGfQAwmFVB-HQU6hE
