Czy fakt, że stomatologia niemal w całości przeniosła się do sektora prywatnego, to znak postępu czy porażki systemu? W najnowszym odcinku „Po pierwsze pacjent” Monika Rachtan rozmawia z dr n. med. Emmą Kiworkową o tym, co odstrasza pacjentów od dentysty, dlaczego leczenie często zaczyna się za późno i jak wygląda model stomatologii funkcjonalnej, która nie ogranicza się do leczenia ubytków.
Dlaczego Polacy uciekają do prywatnych gabinetów?
Choć leczenie stomatologiczne na NFZ teoretycznie przysługuje każdemu, w praktyce pacjenci często słyszą, że najbliższy wolny termin za rok, a może dwa. Jak podkreśla dr Emma Kiworkowa, wiele osób szczególnie bardziej świadomych nie może sobie pozwolić na tak długie czekanie, zwłaszcza gdy chodzi o dzieci. W efekcie rezygnują z publicznej opieki i decydują się na prywatne leczenie. Dla części to ogromny finansowy wysiłek, który odkładany latami, może ostatecznie kosztować znacznie więcej nie tylko pieniędzy, ale przede wszystkim zdrowia.
Jednocześnie, jak zauważa Kiworkowa, całe pokolenia Polaków nauczyły się odwlekać leczenie do momentu bólu, bojąc się zarówno kosztów, jak i samego dentysty. Strach przed fotelem, utrwalony przez złe doświadczenia z dzieciństwa i niską jakość usług publicznych, skutecznie zniechęca do profilaktyki, bez której nawet najlepszy sprzęt i specjalista niewiele mogą.
Zęby Polaków
Stan uzębienia w Polsce nadal pozostawia wiele do życzenia i to nie tylko wśród seniorów, ale również dzieci. Jak mówi dr Emma Kiworkowa, Fundacja, którą prowadzi, od lat realizuje ogólnopolskie badania przesiewowe. Wnioski są alarmujące: ponad 90% dzieci w wieku 6–12 lat wymaga natychmiastowego leczenia stomatologicznego. W małych miejscowościach i na wsiach dentyści bywają niedostępni, a na pytanie: „kiedy ostatnio myłeś zęby?” – dzieci odpowiadają z wahaniem. Bo w wielu domach nawyk codziennej higieny po prostu nie istnieje.
Dorośli pacjenci też nie mają się czym pochwalić. Próchnica, braki w uzębieniu, choroby przyzębia, których nikt nie diagnozuje to codzienność w wielu gabinetach. Zaniedbania w dzieciństwie prowadzą do kosztownych terapii w dorosłości, często już ortodontycznych lub protetycznych. A wtedy leczenie staje się nie tylko bardziej skomplikowane, ale i znacznie droższe.
Najważniejsze momenty w 60 sekund
Świadomy pacjent to zdrowszy pacjent
Coraz więcej osób zaczyna dostrzegać, że leczenie nie powinno zaczynać się dopiero wtedy, gdy boli. Jak podkreśla dr n. med. Emma Kiworkowa, rośnie świadomość zdrowotna Polaków, pacjenci częściej zadają pytania, interesują się profilaktyką i szukają lekarzy, którzy patrzą na człowieka całościowo. Choć tempo tej zmiany jest nierówne i wciąż wiele osób nie wie, że stomatologia to coś więcej niż „borowanie” widać, że rośnie potrzeba zrozumienia własnego ciała i mechanizmów, które wpływają na zdrowie.
Świadomy pacjent to nie tylko taki, który wybiera dobrego stomatologa. To ktoś, kto wie, że regularne kontrole, prawidłowa higiena, dieta i styl życia wpływają na stan jamy ustnej i całego organizmu. Taka osoba nie zadowala się szybką wizytą, ale szuka lekarza, który poświęci czas na rozmowę, proponuje indywidualne podejście, a nie schemat.
Stomatologia funkcjonalna
Jak podkreśla dr n. med. Emma Kiworkowa, stomatologia funkcjonalna to podejście, które traktuje jamę ustną jako integralną część całego organizmu. W tym modelu lekarz nie skupia się wyłącznie na zębach, lecz szuka źródeł problemów i ich powiązań z ogólnym stanem zdrowia pacjenta. Wady zgryzu, oddychanie przez usta, napięcia mięśniowe, wszystko to może wpływać na migreny, bezsenność, kłopoty z trawieniem, a nawet problemy hormonalne czy depresję.
Dlatego nowoczesny dentysta nie działa w pojedynkę. Współpracuje z ortodontą, fizjoterapeutą, logopedą, a często też z lekarzami innych specjalizacji. To zespół ekspertów układa indywidualny plan leczenia, oparty na dokładnej diagnostyce i analizie całego funkcjonowania pacjenta.
Program „Po pierwsze Pacjent” jest dostępny na wielu platformach, w tym na Spotify oraz Apple Podcasts.









